دلار با قیمت ۴۲۰۰ تومان تک نرخی شد

دلار با قیمت ۴۲۰۰ تومان تک نرخی شد


سالیان زیادی است که بحث تک نرخی شدن ارز و دلار تک نرخی در بازار ارز وجود دارد اما هیچ گاه این بحث عملی نشد و بازار ارز تک نرخی را به خود ندید. اما در گیرودار گرانی بی سابقه دلار در سال جدید و جهش نرخ آن تا ۵۶۰۰ تومان بالاخره بانک مرکزی و دولت تصمیم به تک نرخی کردن دلار گرفتند و دلار آمریکا را به قیمت ۴۲۰۰ تومان تک نرخی اعلام کردند.

سال جدید سالی پر نوسان برای ارز بود بطوری که در روزهای ابتدایی سال ۹۷ نرخ دلار جهش خوبی پیدا کرد و نرخ آن را به طور ناگهانی افزایش داد. این التهاب بوجود آمده در بازار فضا را برای جولان قیمتها مهیا کرد به طوری که دلار و دیگر ارزها بطور افسارگسیخته نوسان داشتند و قیمت آنها رشد پیدا می کرد. این التهاب بوجود آمده در حدی بود که برخی دلار را در بازار آزاد ۶۰۰۰ هزار تومان قیمت گذاری کرده بودند. همین التهاب و آشوب بازار ارز باعث شد بانک مرکزی از طریق روش های سابق مانند توزیع ارز و دستگیری دلالان نتواند بازار را کنترل کند و به طور ناگهانی تصمیم به یکسان سازی نرخ ارز گرفت.

پایان چند نرخی بودن دلار

تا قبل از این حداقل دو نرخ در بازار وجود داشت. یعنی دو نرخ رسمی در بازار بود که یکی نرخ مبادله ای که از سوی بانک مرکزی اعلام می شد و دیگری نرخ آزاد که در بازار آزاد ارز وجود داشت. البته نرخ های دیگری نیز وجود داشت که غیر رسمی بود و توسط دلالان یا سودجویان ایجاد شده بود. به هر حال این دو نرخ در ابتدای سال جاری دچار اختلاف شدند و نرخ آزاد رشد پیدا کرد و به سقف ۶۰۰۰ تومان رسید و نرخ مبادله ای ۳٧٠٠ تومان ثابت باقی مانده بود. این اختلاف قیمت که چیزی در حدود ٢۴٠٠ تومان می باشد فرصت خوبی برای رانت خواری و سودجویی بوجود آورده بود. در مشکل چند نرخی بودن ارز نیز همین فاصله دو نرخ می باشد که فرصت سودجویی را ایجاد می کند.

نرخ مبادله ای ارز حذف شد

بنابراین با تک نرخی شدن ارز دیگر ارز مبادله ای و ارز مداخله ای بانک مرکزی عملا بی فایده است و با نرخ بازاری یکسان می باشد. با این اوصاف نرخ مبادله ای دلار و همچنین نرخ مداخله ای نیز از بین خواهد رفت. گرچه نرخ مبادله ای تا پیش از این ۳٧٠٠ تومان بود و اکنون به ۴۲۰۰ تومان رسیده است اما دیگر ارز تک نرخی شده و برای دریافت ارز می توان از طریق بازار نیز اقدام کرد.

اما رشد غیرقابل کنترل نرخ ارز تا جایی ادامه داشت که معاون اول رئیس جمهور خبر یکسان سازی نرخ ارز را اعلام کرد و همین خبر باعث سقوط نرخ دلار تا ٢٠٠٠ تومان نیز شد. خبر یکسان سازی نرخ ارز همچون پتکی بر سر نرخ دلار بود و آن را به یکباره کاهش داد. طبق تصمیم دولت نرخ دلار یکسان سازی شده ۴٢٠٠ تومان می باشد و قیمت های بالاتر از این غیررسمی بوده و قاچاق محسوب می شود. بر این اساس کسانی که تا به حال دلار مداخله ای یا دلار مبادله ای دریافت می کردند و یا کسانی که در بازار آزاد ارز خرید و فروش می کردند باید دلار را به قیمت ۴٢٠٠ خرید و فروش کنند و نرخ دیگری برای دلار وجود ندارد. این افراد می توانند مانند سابق دلار خود را از طریق صرافی ها، بانک ها و یا دلالان و خرده فروشان دریافت کنند.

لزوم تک نرخی ماندن ارز

سالیان زیادی بود که بازار ارز منتظر تک نرخی شدن ارز بود و بالاخره بعد از چندین سال این مهم عملی شد. فعالین اقتصادی تک نرخی شدن ارز را لازم و ضروری می دانند و اعتقاد دارند پیش از این باید ارز در کشور تک نرخی می شود. برخی نیز معتقدند قیمت اعلام شده برای دلار مناسب است و دولت باید تلاش کند این قیمت ثابت بماند و سرکوب نشود. البته این قیمت قرار نیست ثابت بماند و با توجه به نرخ تورم و وضعیت اقتصادی کشور تغییر می کند اما این تغییر از جانب بانک مرکزی باید انجام شود و نه از طریق بازار ارز و دلالان.